Ανοσοποιητικό σύστημα και ο τρόπος λειτουργίας του

Home / Αγωγή υγείας & θρέψης / Ανοσοποιητικό σύστημα και ο τρόπος λειτουργίας του
Ανοσοποιητικό σύστημα και ο τρόπος λειτουργίας του

Ανοσοποιητικό σύστημα και ο τρόπος λειτουργίας του

Πως λειτουργεί το ανοσοποιητικό σύστημα

Η σύγχρονη συμβατική Ιατρική καταπολεμά την ασθένεια απευθείας με την χρήση φαρμάκων, χειρουργικών επεμβάσεων, ακτινοβολίας και άλλων θεραπευτικών μέσων, αλλά η ουσιαστική υγεία μπορεί να επιτευχθεί μόνο αν διατηρείται υγιές και λειτουργικό το ανοσοποιητικό σύστημα. Αυτό είναι που καταπολεμά τους μικροοργανισμούς που είναι βλαβεροί για την υγεία μας, που προκαλούν ασθένειες, καθώς ενεργοποιεί και την διαδικασία της ανάρρωσης.

Το ανοσοποιητικό σύστημα είναι το κλειδί για την αντιμετώπιση, κάθε προσβολής του οργανισμού, από το κόψιμο στο ξύρισμα έως τους μεταλλαγμένους ιούς που κυκλοφορούν στις μέρες μας. Ακόμα και η διαδικασία της γήρανσης μπορεί να σχετίζεται περισσότερο με την λειτουργικότητα του ανοσοποιητικού συστήματος, παρά με το πέρασμα του χρόνου.

Αποδυναμωμένο ανοσοποιητικό και συμπτώματα

Η αποδυνάμωση του ανοσοποιητικού συστήματος έχει ως αποτέλεσμα την αυξημένη ευπάθεια σε κάθε είδους ασθένεια. Ορισμένα συνήθη σημεία μειωμένης ανοσοποιητικής λειτουργίας είναι:

  • Η κόπωση
  • Η νωθρότητα ( έλλειψη σωματικής δραστηριότητας)
  • Οι επανειλημμένες λοιμώξεις
  • Η φλεγμονή
  • Η αλλεργικές αντιδράσεις
  • Η αργή επούλωση των τραυμάτων
  • Η χρόνια διάρρεια και
  • Οι χρόνιες λοιμώξεις που προκαλούνται από την υπέρμετρη ανάπτυξη μικροοργανισμών, των οποίων η παρουσία είναι φυσιολογική στον οργανισμό. Τέτοιοι μικροοργανισμοί είναι οι άφθες στην στοματική κοιλότητα, η συστηματική καντιντίαση ή οι λοιμώξεις από μύκητες του κόλπου.

Εκτιμάται ότι οι υγιείς ενήλικες εμφανίζουν κατά μέσο όρο δύο κρυολογήματα το έτος.

Τα άτομα που εμφανίζουν σημαντικά περισσότερα κρυολογήματα και λοιμώδη νοσήματα, μπορεί να έχουν πρόβλημα με τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.

Η κατανόηση ορισμένων βασικών στοιχείων της λειτουργίας του ανοσοποιητικού συστήματος καθώς και του γενικότερου ρόλου που διαδραματίζει στην υγεία, είναι καίρια για το κάθε άτομο ώστε να αναλάβει προσωπική ευθύνη για την υγεία του.

Λειτουργία ανοσοποιητικού συστήματος

Με απλά λόγια, η αποστολή του ανοσοποιητικού συστήματος είναι να αναγνωρίζει τα στοιχεία που ανήκουν φυσιολογικά στον οργανισμό, και αυτά που είναι ξένα ή επικίνδυνα, και στην συνέχεια να εξουδετερώνει τα ξένα/επιβλαβή αυτά στοιχεία.

Το ανοσοποιητικό σύστημα διαφέρει από τα άλλα συστήματα του οργανισμού, στο ότι δεν αποτελεί ομάδα σωματικών δομών (δηλαδή δεν αποτελείται από ένα ενιαίο σύστημα, όπως είναι το καρδιαγγειακό που αποτελείται από την καρδιά, τις φλέβες και τις αρτηρίες)

Το ανοσοποιητικό είναι ένα σύστημα πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων που  συμπεριλαμβάνει πολλά διαφορετικά όργανα , δομές και ουσίες, ανάμεσα τους τα λευκά αιμοσφαίρια, ο μυελός των οστών, τα λεμφικά αγγεία και όργανα, εξειδικευμένα κύτταρα σε διάφορους ιστούς του σώματος και εξειδικευμένες ουσίες που λέγονται παράγοντες ορού και κυκλοφορούν στο αίμα. Υπό ιδανικές συνθήκες, όλα αυτά τα στοιχεία συνεργάζονται για την προστασία του οργανισμού ενάντια σε λοιμώξεις και νόσους.

Προσαρμοστική ανοσία

Το ανθρώπινο ανοσοποιητικό ξεκινάει την λειτουργία του από την ημέρα της γέννησης, αλλά δεν είναι απευθείας πλήρως λειτουργικό.

Αυτή η κατάσταση ονομάζεται εγγενής ανοσία – η ανοσία με την οποία γεννιόμαστε.

Η ανοσοποιητική λειτουργία αναπτύσσεται και εξειδικεύεται περισσότερο όσο το σύστημα ωριμάζει και ο οργανισμός μαθαίνει πως να αμύνεται ενάντια σε διάφορους ξένους εισβολείς, οι ποίοι λέγονται αντιγόνα.

Αυτή η διαδικασία περιγράφεται με τον όρο  προσαρμοστική ανοσία.

Τρόπος λειτουργίας

Το ανοσοποιητικό σύστημα έχει την ικανότητα να αναγνωρίζει και στην συνέχεια να θυμάται συγκεκριμένα αντιγόνα-εχθρούς που έχουν αντιμετωπιστεί.  Αυτό το καταφέρνει με δύο βασικούς τρόπους γνωστούς ως κυτταρική ανοσία και  χυμική ανοσία.

Κυτταρική ανοσία

Στην κυτταρική ανοσία, λευκά αιμοσφαίρια που λέγονται Τ-λεμφοκύτταρα αναγνωρίζουν και έπειτα καταστρέφουν καρκινικά κύτταρα, ιούς και μικροοργανισμούς, όπως μύκητες και βακτήρια (τα αντιγόνα). Τα Τ-λεμφοκύτταρα ωριμάζουν στον θύμο αδένα , ο οποίος είναι ένα μικρός αδένας πίσω από το στέρνο και έχει σημαντικό ρόλο για την λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, καθώς είναι το εργοστάσιο παραγωγής των αμυντικών όπλων του οργανισμού.

Στο θύμο αδένα κάθε Τ-κύτταρο προγραμματίζεται να αναγνωρίζει συγκεκριμένο είδος εισβολέα. Ορισμένα Τ-κύτταρα, των οποίων ο προγραμματισμός είναι ατελής καταστρέφονται. Τα υπόλοιπα απελευθερώνονται στο αίμα όπου ανιχνεύουν και καταστρέφουν τα αντιγόνα για τα οποία δημιουργήθηκαν.

Ένας από τους τρόπους επίθεσης στα αντιγόνα είναι η έκκριση πρωτεϊνών, που ονομάζονται κυτοκίνες.  Η ιντερφερόνη είναι μια από τις γνωστότερες κυτοκίνες.

Χυμική ανοσία

Η χυμική ανοσία περιλαμβάνει την παραγωγή αντισωμάτων. Αυτά δεν είναι κύτταρα, αλλά ειδικές πρωτίνες των οποίων οι χημικές δομές σχηματίζονται για να ταιριάζουν στις επιφάνειες συγκεκριμένων αντιγόνων(φανταστείτε μια σχέση κλειδιού-κλειδαριάς).

Όταν συναντούν τα αντιγόνα τους, τα αντισώματα είτε προκαλούν βλάβες στα κύτταρα εισβολείς, είτε ειδοποιούν τα λευκά αιμοσφαίρια να επιτεθούν.

Τα αντισώματα παράγονται από μια άλλη ομάδα λευκών αιμοσφαιρίων, τα Β-λεμφοκύτταρα, που παράγονται και ωριμάζουν στον μυελό των οστών.

Όταν παρουσιαστεί σε ένα Β-λεμφοκύτταρο ένα συγκεκριμένο αντιγόνο, κατασκευάζει ένα αντίσωμα που να ταιριάζει-κουμπώνει στον εισβολέα, ενώ ταυτόχρονα αποθηκεύει ένα προσχέδιο της δομής του εισβολέα, ώστε να μπορεί να ενεργοποιήσει την παραγωγή αντισωμάτων γρήγορα, σε περίπτωση μελλοντικής έκθεσης, ακόμα και αν έχει μεσολαβήσει μεγάλο χρονικό διάστημα.

Για να λειτουργήσει αυτό το σύστημα το κάθε Β-λεμφοκύτταρο πρέπει να είναι έτοιμο να παράγει σχεδόν άπειρα διαφορετικά αντισώματα, ώστε να μπορεί να αντιμετωπίσει οποιοδήποτε αντιγόνο του παρουσιαστεί. Αυτό γίνεται εφικτό με έναν μηχανισμό που είναι γνωστός ως τρανσποζόνια.

Στο εσωτερικό των Β-κυττάρων , τα γονίδια που καθορίζουν την χυμική δομή της πρωτεΐνης που παράγεται, μπορούν να συνδυαστούν και να δημιουργήσουν αστρονομικούς αριθμούς διαφορετικών συνδυασμών. Ως αποτέλεσμα αυτού είναι ότι το κάθε Β-κύτταρο μπορεί να παράγει αντισώματα που να ταιριάζουν σε κάθε διαφορετικό ξένο εισβολέα-αντιγόνο.

Το φαινόμενο της χυμικής ανοσία είναι αυτό που κάνει την ανοσία εφικτή.

Leave a Reply

Your email address will not be published.